[{"@context":"https:\/\/schema.org\/","@type":"Article","@id":"https:\/\/www.326.cz\/prazvlastni-zvirata-na-planete-ii\/#Article","mainEntityOfPage":"https:\/\/www.326.cz\/prazvlastni-zvirata-na-planete-ii\/","headline":"Prazvl\u00e1\u0161tn\u00ed zv\u00ed\u0159ata na planet\u011b II","name":"Prazvl\u00e1\u0161tn\u00ed zv\u00ed\u0159ata na planet\u011b II","description":"Kosti&Aring;&frac34;erka (Osedax) &acirc;&#8364;&#8220; tento jen n&Auml;&#8250;kolik centimetr&Aring;&macr; dlouh&Atilde;&frac12; &Aring;&iexcl;t&Auml;&#8250;tinat&Atilde;&frac12; &Auml;erv byl objeven teprve na po&Auml;&Atilde;&iexcl;tku 21. stolet&Atilde;&shy;, a to u b&Aring;&#8482;eh&Aring;&macr; Kalifornie. A najdeme u n&Auml;&#8250;j hned t&Aring;&#8482;i zvl&Atilde;&iexcl;&Aring;&iexcl;tnosti: za prv&Atilde;&copy; se &Aring;&frac34;iv&Atilde;&shy; pouze tukem z&Acirc;&nbsp;kost&Atilde;&shy; velryb, a dal&Aring;&iexcl;&Atilde;&shy;ch uhynul&Atilde;&frac12;ch mo&Aring;&#8482;sk&Atilde;&frac12;ch zv&Atilde;&shy;&Aring;&#8482;at za druh&Atilde;&copy; je zaj&Atilde;&shy;mav&Atilde;&frac12; zp&Aring;&macr;sob, j&Atilde;&shy;m&Aring;&frac34; kosti&Aring;&frac34;erka p&Aring;&#8482;ij&Atilde;&shy;m&Atilde;&iexcl; potravu &acirc;&#8364;&#8220; nem&Atilde;&iexcl; toti&Aring;&frac34; tr&Atilde;&iexcl;vic&Atilde;&shy; [&hellip;]","datePublished":"2023-05-04","dateModified":"2024-01-04","author":{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.326.cz\/author\/#Person","name":"","url":"https:\/\/www.326.cz\/author\/","identifier":1,"image":{"@type":"ImageObject","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/614460c3109f6ef46730ae87c5e2be623f574940fabcec1214dc0d8d5af688cf?s=96&d=mm&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/614460c3109f6ef46730ae87c5e2be623f574940fabcec1214dc0d8d5af688cf?s=96&d=mm&r=g","height":96,"width":96}},"publisher":{"@type":"Organization","name":"326.cz","logo":{"@type":"ImageObject","@id":"\/logo.png","url":"\/logo.png","width":600,"height":60}},"image":{"@type":"ImageObject","@id":"https:\/\/www.326.cz\/wp-content\/uploads\/Osedax%20braziliensis.jpg","url":"https:\/\/www.326.cz\/wp-content\/uploads\/Osedax%20braziliensis.jpg","height":0,"width":0},"url":"https:\/\/www.326.cz\/prazvlastni-zvirata-na-planete-ii\/","about":["Zv\u00ed\u0159ata"],"wordCount":1014,"articleBody":"Kosti&Aring;&frac34;erka (Osedax) &acirc;&#8364;&#8220; tento jen n&Auml;&#8250;kolik centimetr&Aring;&macr; dlouh&Atilde;&frac12; &Aring;&iexcl;t&Auml;&#8250;tinat&Atilde;&frac12; &Auml;erv byl objeven teprve na po&Auml;&Atilde;&iexcl;tku 21. stolet&Atilde;&shy;, a to u b&Aring;&#8482;eh&Aring;&macr; Kalifornie. A najdeme u n&Auml;&#8250;j hned t&Aring;&#8482;i zvl&Atilde;&iexcl;&Aring;&iexcl;tnosti: za prv&Atilde;&copy; se &Aring;&frac34;iv&Atilde;&shy; pouze tukem z&Acirc;&nbsp;kost&Atilde;&shy; velryb, a dal&Aring;&iexcl;&Atilde;&shy;ch uhynul&Atilde;&frac12;ch mo&Aring;&#8482;sk&Atilde;&frac12;ch zv&Atilde;&shy;&Aring;&#8482;atza druh&Atilde;&copy; je zaj&Atilde;&shy;mav&Atilde;&frac12; zp&Aring;&macr;sob, j&Atilde;&shy;m&Aring;&frac34; kosti&Aring;&frac34;erka p&Aring;&#8482;ij&Atilde;&shy;m&Atilde;&iexcl; potravu &acirc;&#8364;&#8220; nem&Atilde;&iexcl; toti&Aring;&frac34; tr&Atilde;&iexcl;vic&Atilde;&shy; trakt, ale jak&Atilde;&iexcl;si vl&Atilde;&iexcl;kna, je&Aring;&frac34; doslova vr&Aring;&macr;staj&Atilde;&shy; do kost&Atilde;&shy; ko&Aring;&#8482;isti, a tak saj&Atilde;&shy; tuk; &Aring;&frac34;ivo&Auml;ich pak n&Atilde;&iexcl;sledn&Auml;&#8250; tuk tr&Atilde;&iexcl;v&Atilde;&shy; pomoc&Atilde;&shy; bakteri&Atilde;&shy;, kter&Atilde;&copy; s&Acirc;&nbsp;n&Atilde;&shy;m &Aring;&frac34;ij&Atilde;&shy; v&Acirc;&nbsp;symbi&Atilde;&sup3;zetak&Atilde;&copy; rozmno&Aring;&frac34;ov&Atilde;&iexcl;n&Atilde;&shy; kosti&Aring;&frac34;erek je nanejv&Atilde;&frac12;&Aring;&iexcl; podivn&Atilde;&copy; &acirc;&#8364;&#8220; same&Auml;ci &Aring;&frac34;ij&Atilde;&shy; uvnit&Aring;&#8482; v&Auml;&#8250;t&Aring;&iexcl;&Atilde;&shy;ch sami&Auml;ek a dod&Atilde;&iexcl;vaj&Atilde;&shy; jim spermie; to je jejich jedin&Atilde;&frac12; &Atilde;&ordm;kol. Oplodn&Auml;&#8250;n&Atilde;&frac12;ch vaj&Atilde;&shy;&Auml;ek je spousta a z&Acirc;&nbsp;nich se l&Atilde;&shy;hnou larvy, kter&Atilde;&copy; se sna&Aring;&frac34;&Atilde;&shy; uchytit na kost&Aring;&#8482;e uhynul&Atilde;&copy; velryby. A proto&Aring;&frac34;e takov&Atilde;&frac12;ch koster zase v&Acirc;&nbsp;oce&Atilde;&iexcl;nu p&Aring;&#8482;&Atilde;&shy;li&Aring;&iexcl; mnoho nen&Atilde;&shy;, velk&Atilde;&iexcl; &Auml;&Atilde;&iexcl;st larev nep&Aring;&#8482;e&Aring;&frac34;ije. A nyn&Atilde;&shy; pozor &acirc;&#8364;&#8220; jestli&Aring;&frac34;e se larva uchyt&Atilde;&shy; na velryb&Atilde;&shy; kost&Aring;&#8482;e, vyroste z&Acirc;&nbsp;n&Atilde;&shy; sami&Auml;ka. Kdy&Aring;&frac34; se v&Aring;&iexcl;ak na larva p&Aring;&#8482;ichyt&Atilde;&shy; na dosp&Auml;&#8250;lou sami&Auml;ku, stane se z&Acirc;&nbsp;n&Atilde;&shy; same&Auml;ek, kter&Atilde;&frac12; do sami&Auml;ky vroste a cel&Atilde;&frac12; cyklus se opakuje.&Acirc;&nbsp;Axolotl mexick&Atilde;&frac12; (Ambystoma mexicanum) &acirc;&#8364;&#8220; &Aring;&frac34;ivo&Auml;ich, jeho&Aring;&frac34; &Auml;esky naz&Atilde;&frac12;v&Atilde;&iexcl;me vodn&Atilde;&shy; dr&Atilde;&iexcl;&Auml;ek. Vyskytuje se ve dvou mexick&Atilde;&frac12;ch jezerech, a to Lago de Xochimilco a Lago de Chalco. V&Acirc;&nbsp;sou&Auml;asnosti je tento oboj&Aring;&frac34;iveln&Atilde;&shy;k z&Atilde;&iexcl;konem chr&Atilde;&iexcl;n&Auml;&#8250;n&Atilde;&frac12;, ov&Aring;&iexcl;em byly doby, kdy byl axolotl konzumov&Atilde;&iexcl;n a obchodov&Atilde;&iexcl;n jako potravina. Axolotl mexick&Atilde;&frac12; je neotenick&Atilde;&frac12; druh, co&Aring;&frac34; v&Acirc;&nbsp;podstat&Auml;&#8250; znamen&Atilde;&iexcl;, &Aring;&frac34;e se jedn&Atilde;&iexcl; o larv&Atilde;&iexcl;ln&Atilde;&shy; stadium, ov&Aring;&iexcl;em s&Acirc;&nbsp;rozmno&Aring;&frac34;ovac&Atilde;&shy; schopnost&Atilde;&shy;. Axolotl je asi 35 cm dlouh&Atilde;&frac12;, m&Atilde;&iexcl; &Auml;ty&Aring;&#8482;i nohy a ocas. Jeho tk&Atilde;&iexcl;n&Auml;&#8250; jsou schopny zna&Auml;n&Atilde;&copy; regenerace. Je maso&Aring;&frac34;rav&Atilde;&frac12;. V&Acirc;&nbsp;p&Aring;&#8482;&Atilde;&shy;rod&Auml;&#8250; m&Atilde;&iexcl; oboj&Aring;&frac34;iveln&Atilde;&shy;k tmav&Aring;&iexcl;&Atilde;&shy; barvu, ov&Aring;&iexcl;em v&Acirc;&nbsp;zajet&Atilde;&shy; je b&Atilde;&shy;l&Atilde;&frac12; a&Aring;&frac34; nar&Aring;&macr;&Aring;&frac34;ov&Auml;&#8250;l&Atilde;&frac12;.&Acirc;&nbsp;&Acirc;&nbsp;Rypo&Aring;&iexcl; lys&Atilde;&frac12; (Heterocephalus glaber) &acirc;&#8364;&#8220; tento africk&Atilde;&frac12; hlodavec o velikosti asi 10 cm by v&Atilde;&iexcl;m asi nep&Aring;&#8482;ipadal jako roztomil&Atilde;&frac12; mazl&Atilde;&shy;&Auml;ek. Tito tvorov&Atilde;&copy; &Aring;&frac34;ij&Atilde;&shy; pod zem&Atilde;&shy;, a jsou na tyto podm&Atilde;&shy;nky pln&Auml;&#8250; adaptov&Atilde;&iexcl;ni. Sdru&Aring;&frac34;uj&Atilde;&shy; se v&Acirc;&nbsp;takzvan&Atilde;&frac12;ch podzemn&Atilde;&shy;ch koloni&Atilde;&shy;ch a rod&Atilde;&shy; jen jedna samice, kr&Atilde;&iexcl;lovna. Ostatn&Atilde;&shy; funguj&Atilde;&shy; jako d&Auml;&#8250;ln&Atilde;&shy;ci, tedy je to obdobn&Atilde;&copy; jako u hmyzu. T&Auml;&#8250;lo rypo&Aring;&iexcl;e je &acirc;&#8364;&#8220; jak ji&Aring;&frac34; n&Atilde;&iexcl;zev napov&Atilde;&shy;d&Atilde;&iexcl; &acirc;&#8364;&#8220; t&Atilde;&copy;m&Auml;&#8250;&Aring;&#8482; hol&Atilde;&copy;, jen s&Acirc;&nbsp;n&Auml;&#8250;kolika ojedin&Auml;&#8250;l&Atilde;&frac12;m chlupy. Barva k&Aring;&macr;&Aring;&frac34;e je nar&Aring;&macr;&Aring;&frac34;ov&Auml;&#8250;l&Atilde;&iexcl; &Auml;i &Aring;&frac34;lutav&Auml;&#8250; b&Atilde;&shy;l&Atilde;&iexcl;. Na k&Aring;&macr;&Aring;&frac34;i nem&Atilde;&iexcl; &Aring;&frac34;&Atilde;&iexcl;dn&Atilde;&copy; receptory bolesti, co&Aring;&frac34; znamen&Atilde;&iexcl;, &Aring;&frac34;e bolest nec&Atilde;&shy;t&Atilde;&shy;. Jeho zp&Aring;&macr;sob termoregulace a pomal&Atilde;&frac12; metabolismus zp&Aring;&macr;sobuj&Atilde;&shy;, &Aring;&frac34;e se do&Aring;&frac34;&Atilde;&shy;v&Atilde;&iexcl; pom&Auml;&#8250;rn&Auml;&#8250; vysok&Atilde;&copy;ho v&Auml;&#8250;ku, cca 20 let. Na sv&Atilde;&frac12;ch kr&Atilde;&iexcl;tk&Atilde;&frac12;ch no&Aring;&frac34;k&Atilde;&iexcl;ch se rypo&Aring;&iexcl; pohybuje stejn&Auml;&#8250; tak rychle dop&Aring;&#8482;edu jako dozadu.                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                        4.3\/5 - (9 votes)        "},{"@context":"https:\/\/schema.org\/","@type":"BreadcrumbList","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Prazvl\u00e1\u0161tn\u00ed zv\u00ed\u0159ata na planet\u011b II","item":"https:\/\/www.326.cz\/prazvlastni-zvirata-na-planete-ii\/#breadcrumbitem"}]}]